backend yazıları.

Backend sistemlerinin tasarımı, güvenliği, veri erişimi ve üretim işletimi üzerine yazılar.
Gelecek yazılar için buradan fikir edinebilirsin.

Popüler konular

Bir konudan başla.

#.net #backend #c# #asp.net core #yazılım geliştirme #ai #architecture #software architecture #yazılım mimarisi #database

Arşivde ara

Aradığın notu bul.

Başlık, özet ve yazı içeriğinde tek yerden arayın.

#backend yazıları

10 yazı

12 Ekim 2026 • 15 dk okuma • #.net

Singleton, Scoped, Transient: .NET'te Hangisini Ne Zaman Kullanmalıyız?

Singleton, Scoped ve Transient, .NET Dependency Injection sisteminin en temel konularından biri olsa da gerçek projelerde aralarındaki farkı doğru uygulamak her zaman kolay değil. Bir servisin ne zaman oluşturulduğunu, ne kadar süre yaşadığını ve hangi nesnelerle aynı örneği paylaştığını anlamak, doğru yaşam döngüsünü seçmenin temelini oluşturuyor. Bu yazıda üç yaklaşımı çalışan kod örnekleri, nesne kimlikleri ve gerçek proje senaryolarıyla karşılaştırdım. Ayrıca DbContext, BackgroundService, IDisposable ve thread safety üzerinden yanlış servis kaydının nasıl sorunlara yol açabileceğini inceledim.

3 Ekim 2026 • 8 dk okuma • #mcp

MCP vs API: Rakip Değiller, Farklı Problemleri Çözüyorlar

MCP ve API çoğu zaman birbirine rakip teknolojiler gibi anlatılıyor ancak aslında farklı problemleri çözüyorlar. API'ler uygulamalar arasındaki iletişimi sağlarken MCP, yapay zeka modellerinin dış sistemlerdeki araçları keşfetmesini ve kullanmasını standartlaştırıyor. Bu yazıda iki yaklaşımın farklarını, birlikte nasıl kullanılabileceklerini ve özellikle backend mimarileri açısından nelere dikkat edilmesi gerektiğini ele alıyorum.

2 Ekim 2026 • 9 dk okuma • #sql server

SQL Server MARS Nedir? EF Core Transaction ve Savepoint Tuzağı

MARS, SQL Server’da aynı bağlantı üzerinde birden fazla aktif sonuç kümesiyle çalışmaya izin veren bir özellik. İlk bakışta masum görünen bu ayarın EF Core tarafında önemli bir yan etkisi var: MARS etkinse otomatik savepoint mekanizması devre dışı kalıyor. Bu da özellikle açık transaction içinde SaveChanges hatası yaşandığında işin rengini değiştirebiliyor. Bu yazıda MARS’ın gerçekten ne yaptığını, nerelerde gerekli olduğunu ve connection string’den kaldırmadan önce nelere bakılması gerektiğini anlatıyorum.

30 Eylül 2026 • 13 dk okuma • #email

E-posta Doğrulaması Nasıl Yapılır? SPF, DKIM ve DMARC Akışı

Bir e-posta adresinin gerçekten kullanılabilir olup olmadığını anlamak, yalnızca adresin içinde @ işareti bulunup bulunmadığını kontrol etmekten çok daha fazlasını gerektiriyor. DNS ve MX kayıtlarından SMTP seviyesindeki kontrole kadar uzanan email verification süreci ile SPF, DKIM ve DMARC gibi email authentication mekanizmaları çoğu zaman birbirine karıştırılıyor. Bu yazıda ikisinin farkını netleştirip, bir e-posta adresi doğrulanırken ve bir e-posta alıcı sunucuya ulaştığında arka planda neler olduğunu adım adım inceleyeceğim. Sonunda SPF, DKIM ve DMARC'ın neden birlikte kullanıldığını da daha rahat görebileceğiz.

26 Eylül 2026 • 10 dk okuma • #sql server

SQL Server ON DELETE CASCADE: Bir Foreign Key Ayarı Nasıl Veritabanınızın Yarısını Silebilir?

SQL Server'da ON DELETE CASCADE, parent kayıt silindiğinde ona bağlı child kayıtların da otomatik olarak silinmesini sağlar. İlk bakışta oldukça kullanışlı olan bu özellik, yanlış veri modelinde kullanıldığında beklenmedik ve geniş çaplı veri kayıplarına yol açabilir. Bu yazıda cascade delete davranışını, NO ACTION ve SET NULL gibi alternatifleri ve hangi senaryolarda tercih edilmesi gerektiğini gerçek hayata yakın örneklerle ele alıyorum.

20 Eylül 2026 • 10 dk okuma • #.net

MediatR’a Gerçekten İhtiyacımız Var mı? .NET’te Kendi Mini CQRS Pipeline’ımızı Yazmasak Mı?

CQRS kullanırken çoğu .NET projesinde ilk tercih MediatR oluyor. Fakat CQRS ile MediatR aynı şey değil ve özellikle küçük projelerde ihtiyaç duyduğumuz yapı düşündüğümüzden çok daha basit olabilir. Bu yazıda kendi mini command/query dispatcher yapımızı kurarak MediatR’ın hangi problemi çözdüğünü, pipeline yaklaşımının neden önemli olduğunu ve hazır bir kütüphane ile kendi abstraction’ımız arasında nasıl karar verebileceğimizi ele alıyorum.

19 Eylül 2026 • 4 dk okuma • #semantic search

Semantic Search Nedir? Kelimeyi Değil, Anlamı Aramak

Semantic Search, birebir kelime eşleşmesi yerine metnin taşıdığı anlamı dikkate alan bir arama yaklaşımıdır. Özellikle doğal dil ile yapılan sorgularda klasik yöntemlerin kaçırdığı sonuçları yakalayabilir. Bu yazıda semantic search mantığını, embedding yapısını ve Levenshtein gibi benzerlik yöntemlerinden farkını kısa örneklerle ele alıyorum. Son bölümde ise hangi durumlarda klasik aramanın hâlâ daha doğru tercih olduğunu değerlendiriyorum.

6 Ağustos 2026 • 4 dk okuma • #asp.net core

Authentication, Authorization ve JWT Nedir? Aralarındaki Farklar Nelerdir?

Authentication, Authorization ve JWT, modern web uygulamalarının en temel güvenlik kavramlarıdır ancak çoğu zaman birbirleriyle karıştırılır. Bu yazıda Authentication'ın kimlik doğrulama, Authorization'ın yetkilendirme sürecindeki rolünü ve JWT'nin bu süreçte nasıl kullanıldığını gerçek hayat örnekleri ve ASP.NET Core kodlarıyla adım adım inceliyoruz.

4 Ağustos 2026 • 4 dk okuma • #forward deployed engineer

Forward Deployed Engineer: Yapay Zekâ Çağında Yazılım Geliştiriciliğinin Yeni Evrimi mi?

Son zamanlarda teknoloji şirketlerinin iş ilanlarında giderek daha sık karşılaştığım bir unvan var: Forward Deployed Engineer (FDE). İlk bakışta klasik bir yazılım geliştirici rolü gibi görünse de aslında müşteriyle birebir çalışan, gerçek problemleri çözen ve ürünü müşterinin ortamında başarıyla hayata geçiren hibrit bir mühendislik rolünü temsil ediyormuş. Peki bu "Forward Deployed Engineer" tam olarak ne yapar? Neden özellikle yapay zekâ şirketleri bu role yatırım yapıyor? Klasik Software Engineer rolünden farkı nedir?

24 Nisan 2026 • 1 dk okuma • #clean code

🚨 Bir refactor, cache hit rate’i %91’den %3’e düşürdü. Evet, sadece 1 değişiklik.

Production'da masum görünen bir refactor, cache stratejisini bozarak performansı ciddi şekilde düşürebilir. Her kod tekrarı kötü değildir; bazıları bilinçli optimizasyonun parçasıdır.

Bir konudan başla.

Aradığın notu bul.

Birlikte neler yapabiliriz?